VARIA 2008

W dniu 31 stycznia królowa Niderlandów – Betarix, ukończyła siedemdziesiąty rok życia. Oficjalne uroczystości na skalę krajową urządzane są w dniu 30 kwietnia. Jest to tradycja ustanowiona w dniu urodzin królowej Juliany, matki Beatrix. Dzień Królowej (Koninginedag) jest świętem narodowym Królestwa Niderlandów, ale w okresie panowania królowej Beatrix jego przebieg jest inny niż za czasów matki Juliany. Wtedy pałac Soestdijk odwiedzały delegacje różnych grup społecznych i zawodowych a królowa Juliana na schodach pałacu przyjmowała coś na kształt defilady urodzinowej.

Królowa Beatrix, panująca od 1980 r., wprowadziła nowy obyczaj: sama odwiedza jedno lub dwa miasta w wybranej prowincji, każdego roku innej. Wizyty te stanowią okazję do zaprezentowania zarówno królowej, jak i całemu narodowi tego, co w odwiedzanych miastach jest dla ich mieszkańców najważniejsze, w zakresie kultury, gospodarki lub zwyczajów.

Z okazji okrągłej rocznicy urodzin królowej rozgorzała jak zwykle dyskusja na temat ewentualnej zmiany na tronie Królestwa Niderlandów. Królowa Beatrix ma się świetnie, tryska zdrowiem i energią. Na razie nie zapowiada przekazania rządów w ręce następcy, swojego syna Willema Alexandra. Tymczasem, życzymy Jej Królewskiej Mości wielu lat zdrowia i dalszego dobrego panowania.

70 jaar Beatrix

*

W dniu 13 stycznia minęła 15-rocznica śmierci prof. Manfreda Lachsa, współzałożyciela Fundacji „Dom Holenderski” a przede wszystkim – wspaniałomyślnego ofiarodawcy domu przy ulicy Katowickiej 9, który jest siedzibą Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Niderlandzkiej.

Fundacja im. Profesora Lachsa, założona - z woli zmarłego - przez prof. Leszka Kubickiego, przyznaje od 14 lat nagrodę za oryginalne i ważne prace z różnych dziedzin prawa. W 2008 roku uroczystość ta odbyła się 15 stycznia, w stylowym wnętrzu pałacu Staszica przy Nowym Świecie. Laureatką nagrody została prof. Anna Wyrozumska z Uniwersytetu Łódzkiego, której książka "Umowy międzynarodowe. Teoria i praktyka", uznana została za najlepszą publikację z dziedziny prawa międzynarodowego publicznego. „To dla mnie ogromny zaszczyt - mówi prof. Wyrozumska - Nagrody takie jak ta, działają mobilizująco i zachęcają do dalszej pracy”(„Gazeta Wyborcza” 2008, 15.01.)

Prof. Manfred Lachs

*

W dniu 18 stycznia „Dom Holenderski” przy ul. Katowickiej w Warszawie i Towarzystwo Przyjaźni Polsko-Niderlandzkiej gościły Pana Koen Haverbeck, reprezentującego Przedstawicielstwo Flandrii w Warszawie. K. Haverbeck przybył ze swoją asystentką, Paulą Waluk. Prezes TPPN, prof. Ryszard Żelichowski oprowadził gościa po „Domu Holenderskim”, opowiedział o prowadzonej tu działalności kulturalno-społecznej i planach na najbliższe lata, poczęstował kawą i makowcem. Goście zrewanżowali się pięknym albumem z wystawy w Muzeum Narodowym w Warszawie, w 2007 r., pn.: „Złoty wiek malarstwa flamandzkiego – Rubens, Van Dyck, Jordaens 1608-1678”.

*

W dniach 24-26 kwietnia Kino LAB, mieszczące się w Centrum Sztuki Współczesnej w Zamku Ujazdowskim w Warszawie, przygotowało pokaz krótkich filmów z Holandii. Impreza została dowcipnie zatytułowana: „Krótko mówiąc... po holendersku/Shortly speaking – Dutch”. Był to pokaz dokonań w tym zakresie w Niderlandach. Kino LAB włączyło się tym sposobem w obchody Dnia Królowej, przypadającego tradycyjnie na 30 kwietnia każdego roku.

*

Dnia 29 kwietnia 2008 Dom Holenderski odwiedziła grupa studentów Wydziały Architektury ETH w Zurychu. W dniach 26.04-03.05 w ramach "Seminarreise" studenci ze Szwajcarii podziwiali zabytki architektury warszawskiej, towarzyszył im Christian Kerez, znany szwajcarski architekt, zdobywca pierwszej nagrody w konkursie na projekt warszawskiego Muzeum Sztuki Współczesnej.

Na pierwszym planie z lewej Agnieszka Bienias, dalej grupa studentów

i architekt Christian Kerez (kucający)

*

W dniu 1 maja Królestwo Holandii otworzyło rynek pracy dla Polaków. Kraj ten przygotował się do „inwazji” naszych rodaków solidnie, w postaci akcji informacyjnej dostępnej na płytach DVD i w Internecie. Według wstępnych szacunków w kraju tym jest już ok. 120 pracujących zawodowo Polaków. Rynek holenderski ocenia swoje potrzeby na ok. 225 tysięcy nowych rąk do pracy.

„Gazeta Wyborcza”

*

Jednym z największych wydarzeń kulturalnych 2008 r. była wystaw prac światowej sławy grafika-malarza z Flandrii – Luc Tuymansa. Wystawa zrealizowana została z rozmachem i pokazana w Towarzystwie Sztuk Pięknych „Zachęta”. Wystawa nosiła tytuł „Idź i zobacz” („Come and see”). W jej otwarciu uczestniczył sam artysta, który z tej okazji wykonał wielki mural w jednej z sal wystawowych „Zachęty”. Wystawę zorganizowało przedstawicielstwo Rządu Flandrii w Warszawie i Ambasada Królestwa Belgii. Wydarzenie miało wielki rezonans w stolicy. Wystawa była czynna od 30 maja do 17 sierpnia 2008 roku (okładka).

*

TV Polonia wyprodukowała film dokumentalny pt. „Honor Generała”, według scenariusza i w reżyserii Joanny Pieciukiewicz. Przedpremierowy pokaz odbył się 17 czerwca w kinie „Nowe Kino Praha” przy ul. Jagiellońskiej 26. Nowy budynek mieści nie tylko kino, ale także nowoczesny klub i księgarnię, w której - przy filiżance „małej czarnej” - przewertować można kartki książek i czasopisma.

Bohaterem filmu jest generał Stanisław Sosabowski, któremu po latach Królestwo Niderlandów przywróciło należny honor. Nieszczęsna ofensywa aliancka pod kryptonimem „Market Garden” jesienią 1944 roku miała przyspieszyć zakończenie wojny. Zadaniem polskiej Samodzielnej Brygady Spadochronowej, dowodzonej przez gen. Sosabowskiego, była pomoc aliantom w zdobyciu mostów na Renie, co dałoby szansę na błyskawiczne zajęcie Zagłębia Ruhry, serca przemysłowego III Rzeszy. Ilość popełnionych błędów, niezależnie pokazanych w doskonałym filmie „O jeden most za daleko”, skazała akcję Polaków na klęskę. Za krytyczną postawę gen. Sosabowskiego wobec nieudolności dowództwa, Anglicy oskarżyli polskie wojsko o przyczynienie się do klęski i odebrali gen. Sosabowskiemu dowództwo nad Brygadą. Jeśli dodać do tego, ze Brygada stworzona została z myślą niesienia pomocy rodakom biorącym udział w Powstaniu Warszawskim, łatwo można zrozumieć rozgoryczenie generała i polskich żołnierzy.

Po upływie 60 lat od tej akcji, Brygada została wreszcie uhonorowana za zasługi wojenne a książę Bernard, mąż królowej Beatrix, tuż przed swoją śmiercią wystąpił o przyznanie gen. Sosabowskiemu należnego mu odznaczenia.

W filmie udział wzięli żyjący żołnierze gen. Sosabowskiego i jego synowie a także dokumentaliści ze strony holenderskiej. Do powstania filmu przyczyniła się mieszkająca i działająca w Holandii dziennikarka – Małgorzata Bos-Karczewska, która zainteresowała tematem reżyserkę. „Nie zapomniała o [Polakach] Cora Baltussen z Driel. Jej długa walka o przywrócenie chwały polskim żołnierzom nie pozostała bezowocna: w maju 2006 r. holenderska królowa Beatrix uhonorowała polskich bohaterów z Driel najwyższymi odznaczeniami wojskowymi tego kraju. Tym samym generał Sosabowski i jego Brygada otrzymali swoje miejsce w historii Holandii, a także i Polski” – pisze na swojej stronie internetowej Małgorzata Bos-Karczewska.[ www.polonia.NL]. W dniu 12 listopada film pokazany został na 20. Festiwalu Filmu Polskiego w Chicago (USA).

Najbardziej znana fotografia gen. Stanisława Sosabowskiego

*

W dniu 25 czerwca w Teatrze Dramatycznym, flamandzki reżyser Johan Simons (lat 62) pokazał sztukę zatytułowaną „Dziesięć przykazań. Część I”. Sztuka ta, oparta na scenariuszu Krzysztofa Kieślowskiego i Krzysztofa Piesiewicza, wystawiona została na otwarcie nowego sezonu teatralnego tej zasłużonej sceny warszawskiej. Johan Simons wraz z zespołem NTGent z Gandawy, umieścił akcję sztuki w warszawskim blokowisku, tak jak miało to miejsce w oryginale. Spektakl był wybitnie udany i trzymał w napięciu przez cały okres trwania przedstawienia (170 minut, z przerwą).

Simons wystawiał już swoje sztuki pt.: „Azylant” i „Platforma” - na Festiwalu Festiwali Teatralnych w 2006 r. i „Życie snem” - we Wrocławiu w 2007 roku.

Reżyser Johan Simons

*

W dniach 5-7 września we Wrocławiu holenderski dyrygent Ton Koopman poprowadził trzy koncerty słynnej Amsterdam Baroque Orchestra & Choir, która - wyrobionej muzycznie publiczności Wrocławia - zaproponowała muzykę Johanna Sebastiana Bacha. „Na tle (…) czasem aż nazbyt udziwnionych dokonań – pisze recenzent „Tygodnika Powszechnego” szczególnie dobrze widać, że styl Koopmana, niegdyś ekstrawagancki, obecnie już postrzegany jest jako <<umiarkowany>>, doskonale wytrzymuje próbę czasu, a z biegiem lat staje się czymś w rodzaju punktu odniesienia. Dowodzi tego wciąż duży popyt na jego wielokrotnie wznawiane wcześniejsze płyty oraz oczywiście na nowe, a także zawsze pełne sale koncertowe”, Tak było i tym razem we Wrocławiu.

Ton Koopman

*

W dniach 26-27 września w nowoczesnym i reprezentacyjnym centrum handlowym Złote Tarasy, położonym przy Dworcu Centralnym w Warszawie, obchodzono Europejskie Dni Języków. TPPN i Punt. NL wzięły w nich czynny udział. Panie Agnieszka Bienias, Annette Bleeker , Paula Waluk i Liesbeth Jaremek-Van Leeuwen przygotowały pokazowe lekcje języka niderlandzkiego dla młodzieży, zachęcając do jego nauki w naszym „Domu Holenderskim”. Na tę okoliczność wydana została specjalna broszurka, informująca o formach działalności TPPN, „Domu Holenderskim” i Punt.NL.

*

W dniu 18 października w Szczecinie miało miejsce ważne wydarzenie. Rada Osiedla Krzekowo-Bezrzecze odsłoniła tablicę pamiątkową poświęcona gen. Stanisławowi Sosabowskiemu, wmurowaną na skrzyżowaniu ulic Taczaka i Łukasińskiego. Tablica ta przypomina kim jest patron nowootwartej ulicy – Gen. Stanisława Sosabowskiego. W uroczystości uczestniczyli przedstawiciele Oddziału TPPN w Szczecinie.

Zaproszenie przysłane na ręce Prezesa TPPN

*

W dniu 6 listopada odbyła się polska premiera książki dla dzieci z serii „Miffy”, autorstwa Dicka Bruny, o króliczku kochanym przez dzieci na niemal wszystkich kontynentach. Książeczki z przygodami króliczka to wielki światowy bestseller, mogący na swoim koncie zapisać ponad 85 milionów sprzedanych egzemplarzy, w 46 wersjach językowych. W Polsce, nakładem wydawnictwa FORMAT, Miffy debiutuje trzema tytułami: „Miffy”, „Miffy w zoo” i „Urodziny Miffy”.

*

Muzeum Mazowieckie w Płocku urządziło wystawę, na którą złożyły się dwie ekspozycje:

· czwarta edycja wystawy przygotowanej przez Oddział Etnografii Muzeum Narodowego w Gdańsku pt.: „Mennonici na Żuławach, ocalone dziedzictwo”,

· wystawa planszowa przygotowana przez Oddział Etnografii Muzeum Mazowieckiego w Płocku pt.: „Osadnictwo Olenderskie na Mazowszu”.

Wystawa otwarta 27 listopada, przybliżyła mieszkańcom Mazowsza wkład Holendrów w polską kulturę materialną.

Zarząd Główny TPPN reprezentowany był przez pana inż. Radosława Osuchowskiego.

Zaproszenie przysłane na ręce Prezesa TPPN